Coby my syćko lepiyj wyrozumieć mogli, będziemy se przy tym godaniu słuchać pieśni. Pieśni górskiej, pieśni praojców – tyj pieśni, co sie w niej tyn głód obzywo. Som jest takie pieśni o ludzkim głodzie: stare pieśni, pieśni ojcowskie, pieśni o zolu, pieśni tęsknoty, pieśni, co z samego serca ku niebu płynom. Jo wiym, ze jest nie bardzo, dysc i wiater — ale my som stela! My som urodzyni z tego wiatru, z tyj mgły! Nom to nie dziwota. Nos dyscyk wykompoł, wiater nos wykołysoł — to my som jakby w swojyj kołysce. Posłuchojmy! Posłuchojmy, jako śpiywo ludzki głód. Głód, co sie tęsknotom nazywo. Nie głód chleba, ale głód cegosi inksego. Posłuchojcie, cego to jest głód.
Ej, góry nase góry,
te nase uboce.
Ej, jak jo wos nie widzem,
serce moje płace.
Kochani moi, fto tyz to tak śpiywo: „Góry nase góry i nase uboce, jak jo wos nie widzym, serce moje płace”? Jaki to głód w tyj pieśni sie obzywo? Mozę to jaki chłopiec, a może jakie dziywce? Mozę go dzisiok rusyła ta daleka sfera w dolinie? Mozę do Ameryki za chlebem poseł, może ka na Zachodzie gazdostwo mo? Nei co sie nie robi? Radio pusco i słysy, słysy muzykę — po nasymu grajom! I wtedy syćko nic: i gazdostwo, i robota, i dobrobyt. Łzy ze samego serca ciurkiym płynom. To nie ocy płacom – to płace serce. I pytom się, kochani moi, co w tyk górak jest, ze kiej ik nie widno, to serce płace. Co jest w tyk ubocach, ze kiej ik ni ma, to cujes, ześ wygnany? Kieby Ci przysło tu chodzić krowy paść, polany kosić, to byś może nie roz zapłakoł i przeklął. Ale kie Ci chybi tyj gmy, tego wiatru i tego dysca, to ino sercu zapłakać… Bo to syćko, kochani moi, to jest nic. Nie wystarcy mieć, ttza wiedzieć, ze to, co mos, to jest boski dar. Boski dar! Choćbyś kielo mioł, a nie cuł, ze to, co mos, to boski dar, to z tego nic, ino cięzor i frasunek. Boski dar idzie od serca do serca. Cy pogoda, cy dysc, syćko – trza wiedzieć – to jest boski dar na pociechę sercu.
Ale posłuchojcie tego wiatru! Posłuchojcie go, poźryjcie na tom gme! Bo to z tego wiatru i z tyj mgły juz płynie inkso melodia, inkso muzyka. Juz nie tynsknota, ale som zol śpiywo. Zol za tym, co minione i co sie nie wraco. Posłuchajcie.
Góry z dolinami, dołbyk wos wyzłocić, kieby mi sie fciały młode roki wrócić.”
(…)I tymu wej, kie jedno serce do nieba idzie, to ciągnie za so-bom serce za sercem, cłeka za dekiem. Matka ciągnie za sobom dzieci, a dzieci ojca. Jedyn drugiego — bo takie jest prawo serca: bee scynśliwe wte, kie som scynśliwi toci, fto-ryk umiłowało. Ej, ciąg ik, serce, do nieba, ciąg! Wlyc ich, serce, wlyc! Takie jest twoje prawo! I nie bój sie śpiywać w tej mgle, w tym dyscu, w tym wietrze: „Mnie i hań źle będzie, Janicku, bez ciebie…”. Bo kie wielgi wiater, to i ta modlitwa prendzyj do nieba trafi.
Ale, kochani moi, juz słysymy tu inkse granie, inksy jęk. Nie granie – ale i granie: jęk! Jakbyś, bracie, cłeka za garło trzymoł i go dusił. Bo w tym spływaniu usłyseć mozes głos i jęk dusonyj wolności. Posłuchajcie.
Jęcom góry, jęcom, kie Janicka męcom.
Jesce barziej bedom, kie go wiesać bedom.
Zabili Janicka w zielonej ubocy,
ino sie od niego kapelusek tocy.
Zabili Janicka między turnickami,
Leje sie krew ś niego trzoma potockami.
A ono sie tu widzi, ostomilsi, ze w tyk górak mo co jęceć. Słysycie — w tyj mgle, w tym wietrze, w tym dyscu?
Ale weźcie tyz do serca to, coście słyseli. Nie dajcie se tego zmarnować! Tego, co ojcowie tworzyli. Pieśni o ludziak gór cyście nie słyseli?
Niek Wos ta pieśń prości! Niek Wos prości, nie zaboccie! Wiater przygino drzewa, ale nie łomie. Biydy, co na Wos idom, bedom Wos przyginać – ale Wos nie złomiom. Niek Wos pieśń prości.
Ale my wiemy, ze nom nic tak ducha nie krzepi, jako muzyka, jako śpiyw. Niekze teroz ponad nami popłynie duch pod postaciom muzyki, a my se na tej muzyce siednijmy i razym z tom muzykom podnieśmy nase myśli ku niebu.
Kiedy bede umiyroł, wezne gynśle, bede groł. Kiedy bede życie kóńcył, prasne gynśle, bede tońcyl.
Przechodziły po tej ziemi biydy rozmaite, a została po nik ino ta piykno góralsko nuta.